Xử lí cấp cứu đột quỵ não hiệu quả nhất – Bạn biết chưa?

Đột quỵ não là tình trạng cực kì nghiêm trọng, có khả năng tử vong cao. Bên cạnh đó, người bệnh cũng phải đối mặt với những biến chứng rất nguy hiểm. Chỉ muộn vài phút, chúng ta có thể bỏ lỡ thời điểm vàng để cấp cứu người bệnh. Vậy xử lí cấp cứu đột quỵ não thế nào, tiến hành ra sao cho hiệu quả? Đọc bài viết sau đây để có thêm kiến thức bảo vệ bản thân và gia đình bạn nhé.

1. Đột quỵ não là gì?

Đột quỵ não, hay còn gọi là tai biến mạch máu não là tình trạng tổn thương não cấp tính, nguy hiểm tới tính mạng bệnh nhân. Tình trạng này gây ra bởi việc máu không được lưu thông lên não nuôi các tế bào và mô. Việc thiếu máu và dinh dưỡng nặng khiến cho các tế bào bị tổn thương, không hồi phục, nhẹ là hiện tượng thiếu máu lên não, nặng chính là đột quỵ não. 

Xem thêm: Phác đồ điều trị thiểu năng tuần hoàn não

Có hai thể đột quỵ não chính:

  • Đột quỵ thiếu máu não là tình trạng xảy ra khi có cục máu đông do mảng xơ vữa tại mạch máu não hoặc từ nơi khác theo dòng máu di chuyển đến não gây tắc nghẽn mạch máu. Máu cùng với oxy không được lưu thông đầy đủ để nuôi các mô và tế bào. Khiến cho rất nhiều tế bào bị tổn thượng nặng nề không hồi phục, ảnh hưởng tới chức năng của não.
  • Đột quỵ chảy máu não, hay còn gọi là đột quỵ xuất huyết não. Đây là tình trạng mạch máu não bị vỡ. Máu sẽ chảy ra khỏi mạch, di chuyển tới các khu vực xung quanh. Khi đó tế bào sẽ không nhận được dinh dưỡng và oxy dẫn tới tổn thương.

Trong đó, đột quỵ thiếu máu thường gặp hơn hẳn. Theo thống kê, cứ 3 bệnh nhân đột quỵ thì có 2 case có nguyên nhân là thiếu máu não.

2. Thời gian vàng trong cấp cứu đột quỵ não do thiếu máu não

Nếu coi 0h là thời điểm có những dấu hiệu đầu tiên của đột quỵ:

  • Trong vòng 4,5 tiếng sau, đột quỵ có thể được xử lí bằng phương pháp thông mạch bằng thuốc hoặc dụng cụ rút huyết khối. Đôi khi các bác sĩ sẽ kết hợp cả hai phương pháp này.
  • Trong vòng từ 4,5 tiếng – 6 tiếng khởi phát đột quỵ chỉ có thể xử lí bằng các dụng cụ hút huyết khối. 
  • Nếu ngoài 6 tiếng hoặc muộn hơn, tỷ lệ tử vong của bệnh nhân sẽ rất cao. Vì khi đó các phương pháp thông mạch không còn hiệu quả tuyệt đối, tiên lượng bệnh nhân cực kì xấu.

Do đó, việc phát hiện sớm tình trạng đột quỵ, xử lí cấp cứu nhanh và sớm đưa bệnh nhân tới các cơ sở y tế đóng vai trò sống còn trong việc cứu sống tính mạng của bệnh nhân.

 

Đột quỵ não là tình trạng nguy hiểm đến tính mạng
Đột quỵ não là tình trạng nguy hiểm đến tính mạng

3. Những nguyên tắc cơ bản nhất trong việc xử lí cấp cứu đột quỵ não

Nếu bạn và người thân là những đối tượng có nguy cơ cao mắc đột quỵ não, hãy luôn ghi nhớ những nguyên tắc sau đây:

  • Phát hiện sớm những dấu hiệu đầu tiên

Nhận biết đột quỵ với quy tắc F.A.S.T:

Face ( mặt) dấu hiệu méo miệng, lệch mặt thể hiện rõ nhất khi cười, nhe răng

Arm (tay) dấu hiệu đột quỵ khá rõ khi bệnh nhân bị liệt hoặc cử động kém tay và chân. Bạn có thể yêu cầu bệnh nhân thực hiện những hoạt động đơn giản hoặc đưa hai tay cùng lúc lên trên đầu. Nếu bệnh nhân có dấu hiệu đột quỵ sẽ không thể thực hiện được động tác này. 

Xem thêm: Rối loạn tuần hoàn não có nguy hiểm không

Speech: Bệnh nhân có thể nói ngọng, phát âm không chuẩn những từ cơ bản. Bạn hãy nói 1 câu bất kì và yêu cầu bệnh nhân nhắc lại.

Time: đưa bệnh nhân tới cơ sở y tế càng sớm càng tốt

  • Không bao giờ chủ quan với bệnh thiểu năng tuần hoàn não và những cơn thiếu máu não thoáng qua

Thiếu máu não thoáng qua đơn giản chỉ là tắc nghẽn một số mạch máu nhỏ, nhưng đây lại là cách nhận biết quan trọng trước khi xảy ra đột quỵ. Cứ 10 người gặp phải cơn thiếu máu não thoáng qua lại có 1 người đột quỵ trong tuần kế tiếp. Chú ý ngay bạn nhé.

  • Xác định thời gian khởi bệnh đột quỵ.
  • Giữ bệnh nhân nằm yên, đầu cao 30 cm. Đưa ngay tới bệnh viện gần nhất để được điều trị kịp thời càng sớm càng tốt.
  • Trong trường hợp bệnh nhân hôn mê, xem bệnh nhân còn thở hay không. Nếu bệnh nhân ngừng thở thì ngay lập tức phải hô hấp nhân tạo để đảm bảo cung cấp oxy cho tim và não
  • Tận dụng thời gian vàng để cấp cứu trong 6 tiếng đầu tiên, tốt nhất là 3 tiếng đầu. 
  • Tuyệt đối không chờ đợi với mục đích cơn đột quỵ sẽ nhanh chóng qua đi, uống những thuốc không được chỉ đinh,… Việc này chỉ làm tình trạng đột quỵ thêm khó lường và lãng phí thời gian cứu bệnh nhân. Vì những tổn thương nặng khi bị đột quỵ não là không thể tự hồi phục.
Bệnh nhân đột quỵ cần được cấp cứu càng sớm càng tốt
Bệnh nhân đột quỵ cần được cấp cứu càng sớm càng tốt

4. Những sai lầm trong xử lí cấp cứu đột quỵ não

  • Sai lầm 1: Dùng các phương pháp cạo gió, bấm huyệt, cúng bái,… không hề có bất kì tác dụng nào trong việc cải thiện tình trạng bệnh lý. Chúng chỉ gây phản tác dụng, lãng phí thời điểm vàng
  • Sai lầm 2: Cho bệnh nhân ăn uống

Tham khảo: Tăng cường máu lên não

Đây là sai lầm nghiêm trọng, có thể gây nôn, hoặc thức ăn nước uống sẽ làm tắc đường thở, cản trở hô hấp của bệnh nhân

  • Sai lầm 3: Tự ý dùng thuốc hạ áp hay ngậm thuốc huyết áp dưới lưỡi cho bệnh nhân. Vì có 2 loại đột quỵ là thiếu máu và xuất huyết. Không hiểu rõ nguyên nhân mà tự ý dùng thuốc có thể khiến tình trạng thiếu máu và tổn thương ngày càng nặng nề

Hi vọng những kiến thức về bệnh đột quỵ não và nguyên tắc xử trí cấp cứu đột quỵ não trên đây sẽ hữu ích cho bạn. Nếu còn câu hỏi nào khác xoay quanh chủ đề này, vui lòng liên hệ trực tiếp tổng đài 0944402095, các dược sĩ giàu kinh nghiệm từ FYKOFA sẽ tư vấn tận tình cho bạn.

Một số bài viết khác:

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *